Atë Epifanios Hatzijanku: Të flasim për Krishtin dhe të kujdesemi për shpëtimin e vëllezërve tanë
Në Kishën e Shën Pandelimonit në Follorinë, Atë Epifanios Hatzijanku foli për jetën e Shën Parashqevisë dhe detyrën e çdo besimtari për të dëshmuar Krishtin.
Shën Parashqevia nderohet nga Kisha Ortodokse më 26 korrik, në mesin e një muaji korrik të pasur me kujtime shenjtorësh. Sipas transkriptimit të predikimit të mbajtur në Kishën e Shën Pandelimonit në Follorinë, më 26 korrik 2026, dhe përgatitur nga UGO.AL, Atë Epifanios Hatzijanku u ndal veçanërisht te edukimi i krishterë i fëmijëve dhe te detyra e çdo besimtari për ta përhapur fjalën e Perëndisë.
Muaji korrik zbukurohet nga kujtimi i shumë shenjtoreve të mëdhenj të Kishës. Më 7 korrik nderohet Shën e Diela, më 11 korrik Shën Efimia, më 15 korrik Shën Julita, më 17 korrik Shën Marina, më 19 korrik Oshënare Makrina, motra e Shën Vasilit të Madh, më 22 korrik Shën Maria Magdalena, miroprurëse dhe e barabartë me Apostujt, më 24 korrik Shën Kristina, më 25 korrik Fjetja e Shën Anës, ndërsa më 26 korrik Kisha nderon kujtimin e Shën Parashqevisë, oshënare, virgjëreshë dhe martire. Duke marrë shkas nga jeta e shenjtores, Atë Epifanios Hatzijanku, në predikimin e mbajtur në Kishën e Shën Pandelimonit në Follorinë, u ndal veçanërisht te edukimi i krishterë i fëmijëve dhe te detyra e çdo besimtari për ta përhapur fjalën e Perëndisë.
Shën Parashqevia dhe edukimi i saj në besim
Shën Parashqevia jetoi në vitet e vështira të përndjekjeve, kur besimi i krishterë luftohej nga shteti romak dhe pohimi i Krishtit mund të sillte tortura dhe vdekje. Ajo lindi dhe jetoi në Romë, në mesin e shekullit të dytë pas Krishtit. Prindërit e saj, Agathoni dhe Politia, e rritën "në edukimin dhe këshillimin e Zotit". Që në foshnjëri i mësuan Shkrimet e Shenjta, të cilat japin urtësinë e vërtetë, dhe e drejtuan drejt jetës në Krishtin.
Duke iu referuar shembullit të tyre, Atë Epifani theksoi përgjegjësinë e madhe që kanë prindërit përpara Perëndisë dhe shoqërisë. Shumë prindër, tha ai, mendojnë se e përmbushin detyrën e tyre duke u siguruar fëmijëve pasuri materiale, studime dhe diploma, por nuk tregojnë të njëjtin kujdes për formimin e karakterit dhe kultivimin e shpirtit të tyre. Ata nuk u mësojnë vlerat morale, nuk i drejtojnë në rrugën e virtytit dhe të porosive hyjnore, nuk u flasin për Perëndinë dhe besimin e krishterë, nuk i çojnë në kishë dhe në shkollën e katekizmit dhe nuk i mësojnë të luten, të agjërojnë e të jetojnë me pastërti. Si pasojë, fëmijët rriten pa themele shpirtërore dhe, kur më vonë largohen nga shtëpia, mund të tërhiqen nga tundimet e botës dhe të dëmtohen si shpirtërisht, ashtu edhe trupërisht.
Nga jeta asketike në veprën misionare
Prindërit e Shën Parashqevisë u larguan herët nga kjo jetë. Shenjtorja e re e shpërndau ndër të varfër pasurinë që trashëgoi dhe u vendos në një bashkësi grash të përkushtuara ndaj Perëndisë, të ngjashme me një manastir. Atje jetoi për një kohë të gjatë me përulësi, bindje dhe asketizëm. Mirëpo, në zemrën e saj digjej dëshira për misionarizëm, kontribut. Ajo nuk dëshironte ta mbante besimin vetëm për vete, por donte t'ua transmetonte edhe njerëzve të tjerë të vërtetën e Ungjillit.
Pasi mori bekimin e igumenes, filloi të ndiqte gjurmët e Apostujve. Përshkonte qytete dhe fshatra, duke i ftuar njerëzit të braktisnin mashtrimin e idhujve, statujat pa jetë dhe perënditë e rreme dhe të besonin në Perëndinë e vërtetë. Veprimtaria e saj shkaktoi reagime. Ajo u denoncua te sundimtari i krahinës, por pa asnjë ngurrim rrëfeu me guxim besimin e saj. Për këtë iu nënshtrua torturave të tmerrshme, nga të cilat Perëndia e shpëtoi, duke bërë që shumë njerëz të besonin dhe të bëheshin të krishterë. Pasi u lirua, ajo vazhdoi të predikonte Krishtin dhe të shëronte të sëmurë. U arrestua përsëri dhe iu nënshtrua mundimeve të reja, derisa u dha urdhri për t'i prerë kokën.
Para se shpata e xhelatit të binte mbi të, Shën Parashqevia u gjunjëzua dhe u lut. Falënderoi Perëndinë që i dha forcën të dëshmonte për besimin dhe iu lut ta pranonte në Mbretërinë e Tij. Gjithashtu kërkoi që të dëgjoheshin lutjet e atyre që do ta thërrisnin me besim. Sipas rrëfimit të jetës së saj, nga qielli u dëgjua një zë që shpalli se lutja e saj ishte pranuar. Koka e saj e nderuar ra në tokë, ndërsa shpirti i saj u ngjit në qiell, duke marrë hirin për të shëruar sëmundje dhe për të larguar frymërat e liga prej atyre që i drejtohen me besim.
Misioni është shfaqja e parë e besimit
Nga jeta e Shën Parashqevisë mund të admirohen shumë virtyte: guximi në rrëfimin e besimit, qëndrueshmëria në tortura dhe besnikëria deri në vdekje. Megjithatë, Atë Epifani u ndal veçanërisht te një aspekt tjetër i jetës së saj: vepra misionare. "Kur njohu Krishtin, nuk e mbajti besimin vetëm për veten. Ndjeu vetvetiu dëshirën për t'ua transmetuar edhe të tjerëve", theksoi ai.
Misioni, sipas predikuesit, është shfaqja e parë dhe themelore e besimit, por edhe një nga veprat më të mëdha që mund të kryejë njeriu. Nëpërmjet misionit, besimtari bëhet bashkëpunëtor i Perëndisë. Ai kujtoi mësimin e Shën Joan Gojartit, i cili i nxit të krishterët të flasin dhe të këshillojnë vëllezërit e tyre, edhe nëse ata nuk dëgjojnë menjëherë.
"Foli dhe këshilloje vëllanë tënd. Nuk të dëgjoi? Ti do ta marrësh të plotë shpërblimin tënd nga Perëndia. Vetëm vazhdoje këtë dhe mos hiq dorë derisa ta bindësh."
Djalli, vazhdon Shën Joan Gojarti, lufton vazhdimisht kundër shpëtimit të njeriut, pa fituar vetë asgjë. Prandaj është turp që ai të mos dëshpërohet në përpjekjen për ta çuar njeriun në humbje, ndërsa të krishterët të lodhen dhe të heqin dorë nga përpjekja për shpëtimin e vëllezërve të tyre.
Secili të kujdeset të paktën për një njeri
Atë Epifani theksoi se askush nuk mund të flasë me të gjithë njerëzit e një qyteti. Por, nëse çdo besimtar do të merrte përsipër të ndihmonte një vëlla që është larguar nga Kisha, frytet shpirtërore do të ishin të mëdha. Shën Joan Gojarti e konsideron kujdesin për shpëtimin e një vëllai të humbur si një vepër më të lartë edhe se lëmosha. Me lëmoshën ndihmohet trupi i njeriut, ndërsa me misionin ndihmohet shpirti i tij.
Kujdesi për kthimin e atyre që janë larguar nga Perëndia nuk është vetëm detyrë e peshkopëve, priftërinjve dhe katekistëve. Është detyrë e çdo të krishteri. Ai që beson vërtet në Perëndinë dhe e kupton vlerën e një shpirti, për të cilin vdiq Krishti, nuk mund të qëndrojë indiferent kur e sheh atë të mundohet larg Zotit. Ai ndjen dhembshuri kur sheh një njeri të endet si delja e humbur, duke kërkuar më kot gëzimin dhe duke u bërë pre e mëkatit dhe e djallit. "Besova, prandaj fola", thotë psalmisti David. Gjëja e parë që bën ai që njeh Krishtin është të vrapojë dhe t'ua tregojë edhe të tjerëve.
Shembulli i Apostull Filipit dhe i gruas samaritane
Predikuesi kujtoi Apostull Filipin, i cili sapo njohu dhe besoi në Krishtin, shkoi menjëherë te miku i tij Nathanaili dhe e ftoi të njihte Mësuesin hyjnor. Po kështu, gruaja samaritane, pasi besoi në Krishtin dhe piu nga uji i pavdekshëm që Ai i dha, harroi etjen e saj trupore, e la enën pranë pusit dhe vrapoi në qytet për t'i ftuar të gjithë të njihnin Mesian. Falë dëshmisë së saj, shumë njerëz besuan. Disa mund të thonë se nuk dinë të flasin, të predikojnë apo të bëjnë katekizëm. Por ekzistojnë edhe mënyra të tjera më të thjeshta për të ndihmuar.
"Jepi tjetrit një libër që ke lexuar dhe të ka ndihmuar. Jepi një revistë ose edhe një fletpalosje. Mos e mbaj vetëm për veten. Bota ka etje. Mjerë ne që kemi ujin dhe nuk ua japim të tjerëve."
Nuk mjafton vetëm ta dëgjojmë fjalën e Perëndisë dhe ta zbatojmë në jetën tonë. Duhet edhe ta përhapim atë. Këtë bënë Apostujt, Etërit e Shenjtë, misionarët dhe ndriçuesit e popujve. Këtë bëri Shën Parashqevia. Këtë bëri edhe hieromartiri dhe misionari i madh Shën Kozmai i Etolisë, së bashku me mësues të tjerë të kombit, të vjetër dhe bashkëkohorë.
"I krishteri që nuk flet për Krishtin, nuk është i krishterë"
Atë Epifani kujtoi edhe porosinë e Mitropolitit të ndjerë të Follorinës, Atë Avgustinit, të cilin e quajti një "Shën Kozma të ri" të Kishës:
"Je i krishterë? Fol për Krishtin! Fol për Krishtin! I krishteri që nuk flet për Krishtin, nuk është i krishterë."
Në Ditën e Gjykimit, tha predikuesi, disa mund t'i tregojnë Krishtit duart e tyre dhe t'i thonë: "Zot, shikoji duart e mia, janë të pastra, nuk kam bërë asnjë të keqe." Por Krishti mund t'u përgjigjet:
"Po, janë të pastra, por janë bosh. Nuk solle askënd tjetër tek Unë."
Prandaj, çdo besimtar duhet të përpiqet që, para se të largohet nga kjo botë, të sjellë të paktën një shpirt pranë Krishtit. Siç shkruan Shën Jakovi, Vëllai i Zotit, ai që e kthen një mëkatar nga rruga e gabuar do të shpëtojë një shpirt nga vdekja dhe do të mbulojë një shumicë mëkatesh.
Kujtimi i Mitropolitit Avgustin të Follorinës, i quajtur nga predikuesi "Shën Kozma i ri", përkon me kujtesën kishtare të kësaj peshkopate, ku besimtarët [iu lutën pranë varrit të tij]
.
Në përfundim, Atë Epifani përshkroi me forcë çastin e Gjykimit të fundit, kur njeriu do të presë me ankth vendimin hyjnor. Pikërisht në atë moment mund të dëgjohet zëri i një njeriu që kemi ndihmuar:
"Zot, mos e dëno. Ky më shpëtoi. Ky më foli për Ty."
Dhe ndoshta, përfundoi ai, ai zë mund të bëhet shkak edhe për shpëtimin tonë.
Amin.
Burimi: Predikim i Atë Epifanios Hatzijanku, mbajtur në Kishën e Shën Pandelimonit në Follorinë, më 26 korrik 2026. Transkriptim përgatitur nga UGO.AL.
