At Epifanios Hatzijanku: «Dhe i shenjtë është emri i Tij»
Predikimi u mbajt më 4 gusht 2026 në kuadër të Shërbesave të Paraklisit, në përgatitje për festën e Fjetjes së Hyjlindëses më 15 gusht.
Predikim i mbajtur nga Arkimandriti Epifanios Hatzijanku
4 gusht 2026
«Dhe i shenjtë është emri i Tij». Është bërë zakon, vëllezërit e mi, që gjatë Shërbesave të Paraklisit të këtyre ditëve të mbajmë disa predikime të shkurtra. Qëllimi i këtyre predikimeve është, nga njëra anë, të njohim më mirë personin e së Tërëshenjtës Mari dhe, nga ana tjetër, të përgatitemi për festën e Fjetjes së saj, më 15 gusht. Gjatë viteve të fundit, siç do ta mbani mend, kemi shpjeguar Kanonin e Vogël Lutësor drejtuar së Tërëshenjtës Hyjlindëse. Që prej vitit të kaluar filluam të shpjegojmë Këngën e famshme të Hyjlindëses, domethënë himnin që e Tërëshenjta jonë ia drejtoi Perëndisë pak kohë pas Ungjillëzimit të saj, gjatë takimit me Elisabetën, nënën e Pararendësit. Kjo këngë gjendet në kapitullin e parë të Ungjillit sipas Lukait. Ajo fillon me fjalët: «Shpirti im e madhëron Zotin dhe fryma ime u ngazëllua në Perëndinë, Shpëtimtarin tim». E dëgjojmë të këndohet çdo mëngjes gjatë shërbesës së Mëngjesores.
Si bazë të këtyre predikimeve kemi një vepër të rëndësishme të Shën Nikodhimit të Malit të Shenjtë, e cila titullohet "Kopshti i Hireve". Në këtë libër, ati hyjmbajtës shpjegon nëntë këngët biblike. Këngë biblike quhen pjesët poetike të Shkrimit të Shenjtë. Tetë prej tyre gjenden në Dhiatën e Vjetër, ndërsa njëra, Kënga e Hyjlindëses, gjendet në Dhiatën e Re. Vitin e kaluar mbajtëm pesë predikime mbi këtë këngë dhe arritëm deri te vargu që thotë: «Sepse i Fuqishmi bëri për mua gjëra të mëdha». Sot do të vazhdojmë me fjalët pasuese: «Dhe i shenjtë është emri i Tij». Domethënë, emri i Tij, emri i Perëndisë, është i shenjtë.
Siç vëren Shën Nikodhimi, Hyjlindësja ua drejton këto fjalë atyre që habiten dhe pyesin se si Perëndia hyri dhe banoi brenda barkut të saj. Është sikur ajo t'u thotë: "Mos u trazoni dhe mos u skandalizoni, duke menduar se Perëndia i kulluar ndotet, ngaqë ngjizet në mitrën e një gruaje. Ai vazhdon të mbetet i shenjtë dhe i pastër. Jo vetëm që nuk ndotet, por ndriçon dhe pastron vendin në të cilin banon, sepse emri i Tij është i shenjtë dhe nuk mund të përdhoset". Siç thuhet te Profeti Ezekiel: «Emri im i shenjtë nuk do të përdhoset». Dhe nëse emri i Tij është i shenjtë, aq më tepër është e shenjtë qenia e Tij, domethënë personi i Tij: personi i Birit dhe Fjalës së Perëndisë, i Cili mori natyrën njerëzore në barkun e Virgjëreshës. Ashtu si dielli natyror nuk ndotet, kudo që të bien rrezet e tij, por përkundrazi ndriçon dhe pastron vendin mbi të cilin i lëshon ato, po kështu edhe Dielli shpirtëror i drejtësisë, Krishti, jo vetëm që nuk u ndot duke hyrë në barkun e Hyjlindëses dhe duke marrë trup prej saj, por e ndriçoi dhe e shenjtëroi atë.
Megjithatë, sipas Shën Nikodhimit, fjalët «Dhe i shenjtë është emri i Tij» kanë edhe një kuptim tjetër. Me këto fjalë, është sikur e Tërëshenjta jonë të thotë: "Nëpërmjet meje dhe për shkakun tim, emri i Perëndisë shenjtërohet dhe lavdërohet kudo, në të gjitha kombet". Por edhe ti, vëllai im i krishterë, shton Shën Nikodhimi, nëse dëshiron që për shkakun tënd të shenjtërohet dhe të lavdërohet emri i Perëndisë, ashtu siç lutesh në Lutjen e Zotit: «U shenjtëroftë emri Yt», përpiqu të bësh këto gjëra:
Së pari, dëboji nga brendësia jote mendimet e turpshme dhe të papastra, sepse ato janë të neveritshme dhe të urryera për Perëndinë. Kujdesu që në zemrën tënde të kesh mendime të pastra, të thjeshta, të dëlira dhe të shenjta.
Së dyti, lufto dhe detyroje veten që as të mos thuash dhe as të mos dëgjosh fjalë të turpshme dhe të ndyra, por fjalë të shenjta, fjalë hyjnore, siç u ka hije të krishterëve dhe siç na porosit Apostull Pavli: «Kurse kurvëria, çdo lloj papastërtie ose lakmie as të mos përmenden ndër ju, ashtu siç u ka hije shenjtorëve; as fjalë të turpshme, as marrëzi dhe as shaka të pahijshme, por më tepër falënderime». Domethënë, kurvëria, çdo lloj papastërtie trupore dhe lakmia nuk duhet të përmenden ndërmjet jush, qoftë edhe si fjalë të thjeshta, sepse ju duhet të jetoni si shenjtorë që i përkisni Perëndisë. Nuk ju përshtaten as veprimet e turpshme, as fjalët e marra dhe as shakatë e pahijshme dhe të ndyra, por fjalët e falënderimit dhe të mirënjohjes ndaj Perëndisë.
Mbi të gjitha, përpiqu dhe lufto që ta ruash trupin tënd të pastër dhe të dëlirë, duke u larguar nga kurvëria, tradhtia bashkëshortore dhe veprimet e tjera të papastra. Sepse, sipas Apostull Pavlit: «Ky është vullneti i Perëndisë: shenjtërimi juaj, që të largoheni nga kurvëria». Ky është vullneti i Perëndisë: shenjtërimi juaj. Domethënë, të largoheni nga kurvëria dhe ta ruani veten të dëlirë. Sepse pa shenjtërimin dhe pastërtinë e trupit, askush nuk mund ta shohë Perëndinë, sipas fjalëve të po atij Apostulli: «Kërkoni paqen me të gjithë dhe shenjtërimin, pa të cilin askush nuk do ta shohë Zotin». Në këtë mënyrë, o i krishterë, edhe ti bëhesh i shenjtë dhe emri i Perëndisë shenjtërohet dhe lavdërohet nëpërmjet teje.
Në përgjithësi, vazhdon Shenjtori, emri i Perëndisë lavdërohet dhe shenjtërohet në tri mënyra. Së pari, nëpërmjet veprave të mrekullueshme të krijimit: qiellit të mbushur me yje, harmonisë së lëvizjes së yjeve, diellit të ndritshëm, hënës së mbushur me dritë, maleve të larta, pyjeve, deteve, zogjve, kafshëve dhe, mbi të gjitha, njeriut, kësaj mrekullie kaq të madhe. Studimi i kujdesshëm i të gjitha këtyre krijesave e udhëheq njeriun që ta lavdërojë Perëndinë, duke thënë së bashku me Profetin David: «Sa të madhërishme janë veprat e Tua, o Zot! Të gjitha i ke bërë me urtësi».
Së dyti, përveçse nëpërmjet botës natyrore, Perëndia lavdërohet edhe nëpërmjet mrekullive që kryen me anë të shenjtorëve të Tij. Shërimi i sëmundjeve, zgjidhja e problemeve dhe e vështirësive, përgjigjet ndaj lutjeve tona dhe ngjarje të tjera të ngjashme janë mjete nëpërmjet të cilave lavdërohet Perëndia.
Së fundi, emri i Perëndisë lavdërohet dhe shenjtërohet nëpërmjet jetës së shenjtorëve. Kur sheh përpara teje një njeri të virtytshëm, të përmbajtur, të butë, të përulur dhe të duruar; një njeri që nuk mban mëri ndaj askujt, që u bën mirë edhe armiqve të tij, që e do dhe lutet për të gjithë botën, që i pranon me durim dhimbjen, sprovat dhe hidhërimet dhe që e përballon vdekjen me besim dhe shpresë; kur sheh një njeri të tillë, domethënë një shenjtor, atëherë pohon se i madh është Perëndia i të krishterëve dhe se: «I mrekullueshëm është Perëndia ndër shenjtorët e Tij». Kështu, nëpërmjet shenjtorëve lavdërohet Perëndia.
Por më tepër se nëpërmjet të gjithë shenjtorëve, Perëndia lavdërohet nëpërmjet së Tërëshenjtës Mari. Për shkak të shenjtërisë dhe pastërtisë së saj, si dhe për shkak të mrekullive që kryhen nëpërmjet ndërmjetimeve dhe lutjeve të saj, lavdërohet Perëndia.
Detyra e të gjithë të krishterëve, vëllezërit e mi, është që Perëndia të lavdërohet edhe nëpërmjet nesh. Siç thotë Krishti: «Kështu le të ndriçojë drita juaj përpara njerëzve, që ata të shohin veprat tuaja të mira dhe të lavdërojnë Atin tuaj që është në qiej». Nëse edhe ne bëhemi shkak jo që Perëndia të shahet dhe të blasfemohet, por që të lavdërohet dhe të shenjtërohet, atëherë edhe Perëndia do të na lavdërojë, sipas premtimit të Tij: «Ata që më lavdërojnë, do t'i lavdëroj».
Amin.
