Oshënar Paisi i Madh – asket egjiptian i shekullit IV
I lindur në Egjipt rreth vitit 300, Paisi jetoi si asket në shkretëtirë dhe udhëzoi shumë njerëz drejt shpëtimit.
Asketizmi është rruga shpirtërore që Kisha Ortodokse e ka nderuar gjatë shekujve, dhe një ndër figurat më ndriçuese të kësaj rruge është Oshënar Paisi i Madh dhe Hyjmbajtës. Sipas të dhënave hagiografike që përcjell tradita kishtare, ai lindi në Egjipt rreth vitit 300 pas Krishtit, nga prindër të pasur por edhe të thellë në besim.
Paisi ishte i fundit ndër shtatë vëllezërit. Në moshë të vogël mbeti pa baba, dhe nëna e tij e rriti sipas mësimeve të Ungjillit, duke e edukuar me besim dhe përkushtim ndaj Perëndisë. Kur ishte ende i ri, ai shkoi në shkretëtirë pranë abba Pambos, një ati shpirtëror të njohur për virtytin e tij, nën drejtimin e të cilit fitoi shumë virtyte hyjnore dhe u forcua në jetën asketike.
Pas vdekjes së abba Pambos, Paisi u tërhoq në pjesën perëndimore të shkretëtirës, ku vendosi banesën e tij. Me kalimin e kohës, shumë njerëz nisën ta kërkonin për t'i dëgjuar fjalët e tij shpirtërore dhe për të gjetur rrugën e shpëtimit. Kur arriti në pleqëri të thellë, vëllezërit e lutën ta linte shkretëtirën dhe të zbriste në qytet, që edhe më shumë shpirtra të përfitonin nga mençuria e tij. Kjo gjë ndodhi, dhe shumë njerëz gjetën rrugën e shpëtimit përmes fjalëve të frymëzuara nga Perëndia të Oshënar Paisit.
Nxënës i tij i shquar ishte Oshënar Pavli. Pasi ndihmoi shpirtërisht shumë njerëz, Paisi ndërroi jetë në moshë shumë të shtyrë dhe u varros në shkretëtirën ku kishte asketuar. Pas disa vitesh, ati Isidor i nxori lipsanet e tij të shenjta dhe i çoi në Pisidi, ku i vendosi në manastirin e tij.
Nuk është hera e parë që UGO ka raportuar mbi figurat e mëdha të jetës asketike ortodokse; kohët e fundit vëmendja ra mbi
