Kisha kujton shpëtimin e Kostandinopojës nga rrethimi i persëve

Tradita kishtare bizantine kujton më 7 gusht shpëtimin e mrekullueshëm të Kostandinopojës nga rrethimi i ushtrive perse dhe avare, një ngjarje e lidhur ngushtë me lindjen e Himnit Akathist. Sipas Kodikut Lavriotik 73, një dorëshkrim që përshkruan hollësisht ngjarjen, shpëtimi i qytetit iu atribuohet ndërhyrjes së Hyjlindëses, mbrojtëses së Kostandinopojës.

Ngjarja daton në kohën e perandorit Herakliu, kur mbreti pers Hozroi dërgoi ushtarakun e tij Sarvaros me forca të mëdha kundër qytetit të mbrojtur nga Zoti. Ndërkohë, Kagani, udhëheqësi i avarëve, sulmoi po ashtu Kostandinopojën nga deti dhe toka, duke bashkuar forcat me persët. Perandori Herakliu ndërmori një fushatë drejt Persisë përmes Pontit Euksin, duke lënë në qytet djemtë e tij nën kujdesin e Patriarkut Sergios dhe të Bonos, i quajtur "i mrekullueshëm". Sipas dëshmisë, sulmi kundër anijeve skite shkaktoi humbje të mëdha për forcat sulmuese, ndërsa persët, të tronditur nga zhvillimet, u tërhoqën pa arritur qëllimin e tyre.

Kleri dhe besimtarët e qytetit, sipas dëshmisë së kohës, i kënduan lavdet fitores me lot në sy, duke e konsideruar shpëtimin një dhuratë të drejtpërdrejtë nga Hyjlindësja. Për këtë arsye, Kisha e feston këtë kujtim çdo vit në kishën e nderuar të Vlahernave, si shenjë mirënjohjeje për mbrojtjen hyjnore të qytetit. Himni i lavdërimit thoshte: "E djathta jote, o Zot, është përlëvduar në fuqi", fjalë që u bënë pjesë e traditës liturgjike të kujtimit.

Nuk është hera e parë që kujtimi i kësaj ngjarjeje ngjall interes në traditën liturgjike ortodokse në Shqipëri; kohët e fundit vëmendja ra mbi kremtimin e Himnit Akathist në disa kisha të vendit.

Lexo gjithashtu

Kisha kujton shpëtimin e Kostandinopojës nga rrethimi i persëve

Sipas traditës kishtare, ngadhënjimi mbi ushtritë perse dhe avare në kohën e perandorit Heraklit iu atribuohet ndërhyrjes së Hyjlindëses në kishën e Vlahernave.

Rrënojat e kishës së Asomatit në Velçë lidhen me peshkopatën e Shën Klementit

Studimet arkeologjike dokumentojnë dy faza ndërtimi, materiale të pasura dhe një hipotezë për përdorimin e kishës nga popullsia bullgare.

Boboshtica e Korçës në regjistrimet osmane të shekullit XVI

Dokumentet e viteve 1519, 1530 dhe 1570 dëshmojnë organizimin e krishterë të fshatit

Kryepeshkopi Anastas, kujtime nga ngjitja në fron e vitit 1992 në Tiranë

Autori Orfeas Betsis rrëfen episodin e vitit 1999 në Sarandë, kur Kryepeshkopi udhëtoi bashkë me Kostandin Karamanlis drejt helikopterit.

Butrinti ruajti rolin e qendrës peshkopale mesjetare

Qyteti u përfshi në strukturat kishtare bizantine, u rindërtuan bazilika dhe selia peshkopale u zhvendos në Gliki më 1318.

Mihal i Gorës dhe veprimtaria e tij në Voskopojë

Mësuesi, shkrimtari, kronikografi dhe kleriku nga Shipska la kodikë, vepra fetare dhe dëshmi për historinë e qytetit.