Kisha e Shën Marisë së Vllahernës ruhet në Kalanë e Beratit
Altari në Shën Marinë e Vllahernës Berat. Foto: Internet
Kisha e Shën Marisë së Vllahernës në Berat është një nga objektet më të vjetra mesjetare të kultit që ruhen në lagjen “Kala”. Sipas Drejtorisë Rajonale të Trashëgimisë Kulturore Berat, ajo ndodhet në anën perëndimore të kalasë, brenda mureve rrethuese, mbi një ndërtim më të hershëm.
Datimi më i mundshëm i kishës lidhet me fillimin e shekullit XIII, periudhë kur Berati u bë qendër e rëndësishme e Despotatit të Epirit. Emërtimi i saj lidhet me Vllahernën, duke dëshmuar ndikimin bizantin në traditën kishtare dhe arkitekturore të qytetit.
Sipas të dhënave të Arkivës Digjitale Shqiptare, kisha përbëhet nga narteksi, naosi dhe altari. Muret janë punuar me teknikën e kluasonazhit, ndërsa apsida dhe pjesët e sipërme përfundojnë me kornizë dhëmbësharre.
Mbi portën perëndimore ndodhet mbishkrimi që lidhet me pikturimin e kishës nga Nikolla, biri i Onufrit, në vitin 1578. Në traditën kishtare, ajo kremton sot më 2 korrik përkujtimin e vendosjes së rrobës së Hyjlindëses në Vllahernë dhe më 31 gusht të kremten e vendosjes së brezit të Hyjlindëses.
Në të njëjtin kontekst kishtar, UGO kishte raportuar mbi kremtimin e Pentikostisë në Mitropolinë e Beratit.
Kisha mbetet pjesë e trashëgimisë ortodokse dhe kulturore të Beratit, ku historia e qytetit, arkitektura bizantine dhe kujtesa liturgjike ndërthuren në një monument të vetëm.
Lexo gjithashtu
Përfundon veshja me gurë e Kishës së Shën Llazarit në Shtërmen
Punimet u realizuan me bekimin e Mitropolitit të Elbasanit, Hirësisë së Tij Andon, dhe me kontributin e Altin Toskës.
Kisha e Kryeëngjëjve ruan trashëgiminë pasbizantine në Gjirokastër
Kisha, e ndërtuar në shekullin XVIII, është një bazilikë trenefëshe me ikonostas druri, afreske dhe elemente të dokumentuara të artit kishtar.
Dëshmi historike mbi predikimin e Shën Kozmait në Dardhë
Libri i vitit 1927 përshkruan gjurmët e shenjtorit në Dardhë dhe biografinë e Polikarpit, mitropolitit të Larisës, të vrarë në 1821.
Kisha e Leusës në Përmet ruan afreske dhe ikonostas historik
Monumenti i ndërtuar në vitin 1812 lidhet me traditën e ikonës së Shën Mërisë Eleusës dhe ruan vepra arti të periudhave të ndryshme.
Historia e Manastirit të Fjetjes së Hyjlindëses në Boboshticë.
Historia e Manastirit të Fjetjes së Hyjlindëses, dëshmitë e ruajtura dhe hapja e tij për shërbesa në vitin 1990.
Rihapja e Kishës së Fjetjes së Hyjlindëses në Boboshticë më 15 gusht 1990
Banorët e Boboshticës, të udhëhequr nga mësuesi Sotir Bambulla, rihapën kishën e Fjetjes së Hyjlindëses më 15 gusht 1990.